Wat betekent MicroSpline, HG, XDR en Campagnolo bij cassettebodies
Wat betekent MicroSpline, HG, XDR en Campagnolo bij cassettebodies?
Wat is een cassettebody?
De cassettebody – ook wel “freehub body” genoemd – is het deel van de naaf waarop de tandkransen (cassette) worden geschoven. Het is tevens het onderdeel waarin het vrijloopmechanisme zit dat zorgt voor het bekende ratelend geluid wanneer je stopt met trappen. Elke fabrikant heeft zijn eigen vormgeving van de spiebanen (groeven) op de body, waardoor cassettes niet zomaar uitwisselbaar zijn tussen merken of groepen.
Shimano HG – HyperGlide
De HG-body (HyperGlide) is jarenlang de standaard geweest bij zowel race- als mountainbikes. Deze body heeft 11 smalle spiebanen met een asymmetrisch profiel waardoor de cassette maar op één manier kan worden gemonteerd. Compatibiliteit:
- MTB: geschikt voor 8-, 9-, 10- en 11-speed cassettes (t/m 11-40T/46T).
- Race: 10- en 11-speed cassettes (tot 11-30T/32T) passen direct op HG.
- 12-speed road (Shimano 105/Ultegra/Dura-Ace 12v): gebruikt nog steeds HG (geen MicroSpline nodig).
Bij 12-speed MTB is de HG-body echter vervangen door MicroSpline.
Shimano MicroSpline
MicroSpline is de nieuwste body-interface van Shimano, ontwikkeld voor 12-speed MTB-groepen (Deore, SLX, XT, XTR). De belangrijkste verandering: de diameter van de body is kleiner en heeft 23 fijnere spiebanen in plaats van 11 brede, waardoor ruimte ontstaat voor een 10-tands kleinste krans. Dit maakt de moderne 10-51T 12-speed cassettes mogelijk.
Kenmerken:
- Geschikt voor 12-speed MTB-cassettes met 10-tands kleinste tandwiel.
- Niet compatibel met oudere 11-speed of 10-speed HG-cassettes.
- Te herkennen aan fijnere, ondiepere spiebanen en een kortere bodylengte.
- Alleen op naven die expliciet MicroSpline-ready zijn (bijv. DT Swiss Ratchet met MicroSpline-body, of Shimano M-series naven).
MicroSpline is exclusief gelicentieerd door Shimano, wat verklaart waarom niet elk wielmerk meteen een MicroSpline-body aanbiedt.
SRAM XD en XDR
SRAM heeft twee eigen bodytypes ontwikkeld voor hun 11- en 12-speed aandrijvingen:
- XD: voor MTB cassettes met een 10-tands kleinste krans.
- XDR: voor race- en gravelgroepen (Force, Rival, Red eTap AXS).
De XDR-body is 1,85 mm langer dan de XD-versie. Daardoor kan een XDR-body ook een XD-cassette monteren met een kleine afstandsring. Andersom past een XDR-cassette niet op een XD-body.
Belangrijk:
- SRAM XDR is nodig voor 12-speed AXS road cassettes (bijv. 10-28, 10-30, 10-33).
- SRAM XD is vereist voor 12-speed MTB cassettes (bijv. 10-50, 10-52T Eagle).
- Beide bieden directe aansluiting voor een 10-tands kleinste krans (net als MicroSpline).
Campagnolo
Campagnolo gebruikt al decennialang zijn eigen ontwerp, herkenbaar aan drie diepe, brede groeven. Hun klassieke body is geschikt voor 9-, 10- en 11-speed cassettes. Voor de nieuwe 12- en 13-speed systemen (zoals Ekar en Super Record Wireless) introduceerde Campagnolo het N3W-body systeem.
- Standaard Campagnolo-body: past op 9-11 speed cassettes.
- N3W (Next 3 Ways): kortere variant, compatibel met zowel oude als nieuwe 12/13-speed cassettes via adapters.
- Onderscheidend uiterlijk met drie grote groeven en taps toelopende eindzijde.
Overzicht compatibiliteit
| Body-type | Merk | Aantal groeven | Geschikt voor | Kleinste tandwiel |
|---|---|---|---|---|
| HG (HyperGlide) | Shimano / SRAM | 11 | 8-11 speed road & MTB | 11T |
| MicroSpline | Shimano | 23 | 12-speed MTB | 10T |
| XD | SRAM | 12 | 11/12-speed MTB | 10T |
| XDR | SRAM | 12 | 12-speed road/gravel | 10T |
| Campagnolo | Campagnolo | 3 brede | 9-11 speed | 11T |
| N3W | Campagnolo | 3 brede | 12-13 speed (Ekar, SR) | 9T-10T |
Tips bij kiezen of ombouwen
- Controleer altijd op de body zelf of op de website van de wiel- of naaffabrikant welk type is gemonteerd.
- Veel naven (zoals DT Swiss, Industry Nine, Zipp, Fulcrum) bieden verwisselbare bodies aan.
- Gebruik bij het vervangen van de body altijd een nieuwe afdichtring en controleer lagerpassing.
- Voor een upgrade naar 12-speed is vaak alleen een nieuwe body nodig, geen volledig nieuw wiel.
Conclusie
De juiste cassettebody is essentieel voor een goed werkende aandrijflijn. Shimano’s HG en MicroSpline, SRAM’s XDR en Campagnolo’s ChatGPT kan fouten maken. Controleer belangri
Veelgestelde vragen over cassettebodies
Wat is een cassettebody precies?
De cassettebody, ook wel freehub genoemd, is het onderdeel van de achternaaf waarop de cassette wordt geplaatst. De body bevat het vrijloopmechanisme en bepaalt welke cassette-typen (Shimano, SRAM, Campagnolo) passen op de naaf.
Wat is het verschil tussen Shimano HG en MicroSpline?
De klassieke HG-body (HyperGlide) wordt gebruikt voor 8-, 9-, 10- en 11-speed systemen en heeft een 11T kleinste tandwiel. De MicroSpline-body is kleiner van diameter, heeft 23 fijnere spiebanen en maakt een 10T kleinste tandwiel mogelijk. MicroSpline is uitsluitend bedoeld voor 12-speed MTB-groepen van Shimano (Deore, SLX, XT, XTR).
Kan ik een 12-speed Shimano cassette op een HG-body monteren?
Alleen 12-speed road cassettes (bijv. 105, Ultegra, Dura-Ace 12v) passen nog op HG. 12-speed MTB-cassettes (Deore/XT/XTR 10-51) vereisen altijd een MicroSpline-body.
Wat is het verschil tussen SRAM XD en XDR?
Beide hebben dezelfde tandkransinterface, maar de XDR-body is 1,85 mm langer dan de XD-body. XD wordt gebruikt voor MTB-cassettes (Eagle 10-50, 10-52), XDR voor race- en gravelgroepen (Rival, Force, Red eTap AXS 12-speed).
Kan een XD-cassette op een XDR-body?
Ja, met een 1,85 mm afstandsring kan een XD-cassette op een XDR-body worden gemonteerd. Andersom (XDR-cassette op XD-body) past niet.
Wat maakt Campagnolo anders dan Shimano of SRAM?
Campagnolo gebruikt een volledig eigen groefprofiel (3 brede sleuven). Voor 12- en 13-speed systemen is er het N3W-body-systeem, dat compacter is en met adapters ook oudere cassettes ondersteunt.
Hoe herken ik welke cassettebody ik heb?
Verwijder de cassette en bekijk het patroon van de spiebanen:
- 11 brede sleuven → HG
- 23 fijne sleuven → MicroSpline
- 12 middelbrede sleuven → XD/XDR
- 3 brede sleuven → Campagnolo
Vaak staat het type ook op de body of op de datasheet van de naaf.
Kan ik de body van mijn naaf omwisselen?
Ja, veel wielmerken (zoals DT-Swiss, Fulcrum, Zipp, Industry Nine) bieden verwisselbare bodies. Met de juiste ombouwset kun je eenvoudig van HG naar MicroSpline of XDR wisselen zonder een nieuw wiel te kopen. Shimano biedt een uitgebreid assortiment cassettebodies. Deze zijn vaak niet onderling uitwisselbaar. Shimano biedt uitgebeide documentatie waar compatileit kan worden gecontroleerd. https://si.shimano.com/nl/
Hoe weet ik of mijn DT Swiss-naaf compatibel is met MicroSpline of XDR?
Controleer het type naaf (Ratchet of Ratchet EXP). DT-Swiss biedt afzonderlijke bodies voor HG, MicroSpline, XD en XDR. Het omwisselen gebeurt met een speciaal gereedschap en is doorgaans eenvoudig uit te voeren.
Wat gebeurt er als ik de verkeerde cassettebody gebruik?
De cassette past niet of schuift niet correct op de spiebanen, wat schade aan body of cassette kan veroorzaken. Monteer dus alleen cassettes die overeenkomen met het body-type.
Heb ik speciaal gereedschap nodig om de body te vervangen?
In veel gevallen volstaat een 5-mm of 17-mm inbussleutel en een momentsleutel. Bij Ratchet-naven (zoals DT-Swiss) is soms een ratchet-tool nodig om de ring veilig te verwijderen of te plaatsen.
Kan ik bij Derks-Wielersport cassettebodies en ombouwsets kopen?
Ja, Derks-Wielersport biedt een uitgebreid assortiment cassettebodies, ratchet-ringen en ombouwsets voor Shimano, SRAM, Campagnolo en DT-Swiss naven – inclusief technische uitleg en montageadvies.